AGRESJA - Czy musi być tylko niszcząca?

„Chociaż wpajamy wiedzę, zaniedbujemy tę jej gałąź, która jest najważniejsza w rozwoju człowieka: naukę, której może udzielać sama obecność dojrzałej, kochającej osoby.”

E. Fromm – „O sztuce miłośc”

„Zmuszanie ludzi do przestrzegania prawa i porządku nie może być jedyną strategią rozwiązywania problemów. (...) Żądanie porządku nie powstrzyma wybuchów zamieszek, wojen ani nie zmniejszy rozmiarów światowych problemów. Może nawet podsycać płomień chaosu panującego w grupie. Jeśli nie pozwolimy wrogości ujawnić się w ramach prawa, będzie ona musiała znaleźć sobie pozaprawne drogi ujścia.”

A. Mindell – „Siedząc w ogniu”

Im bardziej destrukcyjna jest kultura, tym bardziej przeszkadza ujawnianiu się  pozytywnych właściwości jednostki. Wychowanie, terapia, socjalizacja nie może prowadzić w stronę społeczeństwa, gdy jest ono „chore”. Należy uniezależnić człowieka od irracjonalnych i często szkodliwych dla jego zdrowia psychicznego wymogów społeczności. Wydobyć i rozwinąć pozytywne aspekty osobowości doprowadzając go do bycia świadomym, niezależnym, wolnym, twórczym, produktywnym. Dość problematyczną kwestią pozostaje zjawisko oporu przed zmianami (ucieczka od wolności u Fromma), niepodejmowania konfrontacji. Aktywność w tej sytuacji zostaje skierowana na unikanie, niedostrzeganie trudności, na pozorne ich rozwiązywanie. Cena takiego posunięcia to zaburzenie osobowości, indywidualności. Odrębność i izolacja pozostają w tej sytuacji nierozwiązanym problemem. Realizacje terapii indywidualnej nie mogą być skuteczne i wystarczające. Opór postrzegany w szerszym ujęciu jest zjawiskiem nie tylko psychologicznym, lecz także społecznym. W związku z tym poszukiwanie rozwiązania problemów musi i staje się zjawiskiem społecznym. Konieczne są przemiany społeczności gdyż tylko w zdrowym społeczeństwie egzystują zdrowe jednostki.

Agresja może też być sygnałem informującym o potrzebie zmian, wywalczenia równości i wolności, dostępu do ludzkich warunków i traktowania. Może też służyć obudzeniu tych, którzy mają władzę aby zauważyli, że społeczeństwo (dotyczy to też grupy i pojedynczego człowieka) potrzebuje zmian.

Konflikty bardzo mocno determinuje tendencja do monocentrycznego ujmowania rzeczywistości i ludzkich postaw wobec siebie samych i świata oraz jego części. Egocentryzm, ortodoksja, fundamentalizm, socjocentryzm, dogmatyzm, sztywne przywiązanie do pewnych postaw, stronniczość, zasklepienie umysłowe to tylko niektóre przejawy monocentrycznego sposobu funkcjonowania człowieka.

"Trudności w komunikacji i konflikty pomiędzy częściami pewnej całości narastają w sposób naturalny, ponieważ grupy lub jednostki identyfikują się z jednym tylko sposobem zachowania, jedną filozofią lub też jedną częścią, negując istnienie pozostałych."

A. Mindell – „Lider mistrzem sztuki walki”

Część wykładowa (seminaryjna):

• Rodzaje i formy agresji.
• Czynniki wywołujące agresję.
• Nauczyciel - uczeń: wzorcowa forma relacji w życiu.
• Szkoła, klasa jako wzorce pola społecznego.
• Metody radzenia sobie z agresją.
  

Część warsztatowa:

• Proces przebiegające w grupie - role w grupie, pozycja, przywileje.
• Indywidualne przypadki – konfrontacje i analiza.

wróć do PROJEKTÓW